معرفی وبلاگ
بسم الله الرحمن الرحیم سلام یک سری اطلاعات که مضمر ثمر برای تمامی افراد میباشد تقدیم میکنیم.
دسته
دوستان
دوستان
آرشیو
آمار وبلاگ
تعداد بازدید : 52374
تعداد نوشته ها : 282
تعداد نظرات : 12
 ابزارهای زیبا سازی برای سایت و وبلاگ
Rss
طراح قالب

فضيلت و رذيلت

شيخ مثالهائي اخلاقي را نيز ذكر مي‏كند . در علم اخلاق اين حرف از ارسطو رسيده است كه مي‏گويد اخلاق فاضله حد وسط ميان دو خلق افراط و تفريط است‏. و اصلي درست كرده‏اند كه تمام صفات اخلاقي تحت عدالت جمع مي‏شوند .

اين امر در كتب اخلاقي قديمي خودمان كه اخلاق فلسفي را بيان مي‏كنند آمده‏ است ، نه كتب اخلاقي عرفاني يا حديثي . البته چنين كتب اخلاقي فلسفي مثل‏ " طهاره الاعراق " ابن مسكويه و " جامع السعادت " نراقي كه بر همان‏ اساس ملكات اخلاقي را تحليل كرده‏اند . پس اينها مدعي هستند كه تمام‏ صفات اخلاقي تحت عدالت جمع مي‏شوند . به اين معنا كه ، همانطور كه ارسطو گفته ، هر قوه‏اي از قوا يك حد اعتدالي دارد كه بايد در آن حد اعتدال‏ خودش باقي بماند .

اگر از آن حد اعتدال زيادتر برود افراط است و كمتر از آن تفريط . و در هر دو صورت ، صفت رذيلت است . و در حد وسط صفت‏ فضيلت است . مثلا شما شجاعت را فرض كنيد ، مي‏گويد اين صفت حد وسط است ميان تهور كه افراط است در القاء نفس به مهالك ، و ميان جبن . هم‏ تهور رذيلت است و هم جبن . يا مثلا عفت ، مي‏گويد عفت حد وسط و حد اعتدال ميان شره كه افراط در شهوت راني است و ميان خمود . بنابراين ، اينها مي‏خواهند هر صفت فاضله‏اي را بر گردانند به حد وسطي ميان افراط يك‏ قوه و تفريط همان قوه .

 البته در اين جاها ما گاهي به صفاتي برخورد مي‏كنيم كه معلوم نيست آن صفات را آيا با حد وسط مي‏توان توجيه كرد يا نه‏ ، و اين خود در بعضي از موارد مسأله‏اي است . قبلا افلاطون چنين حرفي را در باب عدالت گفته بود . ولي او عدالت را به‏ معناي موزونيت مجموع قواي انسان بكار برده بود . يعني براي هر قوه‏اي‏ نسبت به قوه ديگر حقي قائل شده و گفته است كه عدالت عبارت است ازاينكه هر قوه‏اي به آن حق و بهره‏اي كه دارد ، نه كمتر و نه بيشتر ، برسد .

آنوقت عدالت را صفت مجموع قوا گرفته است . ولي در اين تعبير ارسطو هر قوه‏اي خودش يا عادل است يا عادل نيست . اين اساس اين سخنان در علم‏ اخلاق بوده است .

ايراد گرفته‏اند كه در ميان صفات اخلاقي تضادي برقرار است در حاليكه آن‏ تضادي كه در علم اخلاق مي‏گويند با آنچه كه در فلسفه تعريف مي‏كنند كه دو صفتي باشند كه در جنس قريب با يكديگر شركت داشته باشند تطبيق نمي‏كند .

خود آن دو صفت متضاد جنس هستند و با يكديگر اختلاف دارند و يا اگر يك‏ جنس هستند و با هم اختلاف دارند اختلافشان در فصل قريب نيست .

 

 


دسته ها : اخلاقي
X